Melkveehouders in Nederland moeten zich houden aan strikte gebruiksnormen voor stikstof in dierlijke mest, voor werkzame stikstof in het totaal aan meststoffen en voor fosfaat teneinde waterkwaliteitsdoelen te realiseren. Tot en met 2023 heeft het programma Koeien & Kansen in het BES-onderzoek gekeken naar de effecten van bedrijfsspecifieke differentiatie. Door de afbouw van de Nederlandse derogatie van de Nitraatrichtlijn is dit spoor echter beëindigd. In twee nieuwe pilots onderzoeken we nu de mogelijkheden om evenwichtsbemesting weer binnen bereik te brengen.
Bedrijfsspecifieke differentiatie voor kunstmest
In 2024 start de BSPN. BSPN staat voor bedrijfsspecifieke differentiatie van de gebruiksruimte voor kunst mest. Efficiënt gebruik van meststoffen betekent bemesten naar behoefte van gewas en bodem. De bedrijfsspecifieke stikstof- en fosfaatgewasopbrengst is in de BSPN de grondslag voor een bedrijfsspecifieke gebruiksruimte, waarbij we voor fosfaat ook de fosfaattoestand meewegen.
Een belangrijk verschil met de BES is dat binnen BSPN de dierlijke mestgift is gemaximeerd (170 kg N per ha) en dat differentiatie nu vooral plaatsvindt via kunstmest. Toch werken we de BSPN niet een voudigweg uit als een versie van de BES met als enige verschil dat er geen differentiatie van dierlijke mest gebruik mogelijk is. De BSPN start namelijk met het herijken van de uitgangspunten en van het concept dat eerder was ontwikkeld voor de BES.
Bodemvruchtbaarheid, gewasproductie en waterkwaliteit
In de BSPN willen we bijvoorbeeld voorkomen dat de differentiatie slechts wordt toegepast op bedrijven met hoge gewasopbrengsten en niet op bedrijven met lage opbrengsten waardoor in praktijk alleen verruiming van de gebruiksruimte wordt benut en werken met lagere gebruiksruimte achterwege blijft. Ook de noodzaak en wenselijkheid om bedrijfsspecifiek te differentiëren vanuit het oogpunt van bodemvruchtbaarheid, gewasproductie en het realiseren van een goede waterkwaliteit vraagt aandacht. 2024 wordt dus een jaar van oriëntatie en voorbereiding van een praktisch en kansrijk vervolg.
RENURE
RENURE, REcovered Nitrogen from manURE, is het bewerken van mest op het melkveebedrijf tot verschil lende producten w.o. producten met kenmerken van kunstmest zoals gestript ammoniumsulfaat. RENURE staat sterk in de belangstelling van de melkveehouderij omdat veehouders RENURE-producten mogelijk als kunstmestvervanger kunnen gebruiken op hun bedrijf, bovenop de mest-N-norm van 170 kg per ha.
Ook verschillende Koeien & Kansen-deelnemers overwegen te investeren in RENURE of hebben hiertoe al stappen ondernomen. Door intensieve dataverzameling gaat Koeien & Kansen monitoren wat de effecten zijn van RENURE op milieuprestaties en op de economie. Daarbij kijken ze naar de verdeling van verschillende mest producten over de gewassen, de bemestende waarde van de producten en effecten op emissie van ammoniak en methaan.
Bron: Verantwoorde Veehouderij
Beeld: Steve Janssen via Trekker van de Week
