De consumentenprijsindex van zuivel is in maart 2025 geëindigd op 133 punten (2020=100), een stijging met ongeveer 1% ten opzichte van januari 2025. De producentenprijsindex (PPI) is met 1% licht gestegen naar 132 punten. De prijsindex af boerderij is op 156 punten uitgekomen, een daling van ruim 4% ten opzichte van begin dit jaar.
Consumentenprijsindex
De consumentenprijsindex van zuivel is in maart 2025 met ongeveer 1% gestegen naar 133 punten (2020=100) ten opzichte van januari 2025. De consumentenprijsindex van zuivel is nog steeds hoog en ligt op het niveau van eind 2022. Het lijkt erop dat de gestegen zuivelprijzen nog steeds doorberekend worden in de consumentenprijs. De consumentprijs reageert minder snel op prijsveranderingen dan de af-boerderijprijs, bijvoorbeeld doordat verwerkers en handelspartijen contracten voor een bepaalde tijd afsluiten. De consumentprijsindex daalde over 2024 met 2%, maar de producentenprijsindex nam gemiddeld met 3% toe over deze periode en de index van af-boerderijprijzen nam met 6% toe. Dit geeft de dynamiek tussen de verschillende indexen weer.
Productenprijzen
De afzonderlijke zuivelproducten laten sterke verschillen zien. Tussen mei 2023 en november 2023 daalde de prijs van verse halfvolle en magere melk met 14% het sterkst van alle zuivelproducten. In 2024 toont de prijs van verse halfvolle en magere melk herstel van deze grote daling. Tot en met januari 2025 nam de prijs verder toe, maar in maart is de index iets gedaald. De prijsindex van kaas is in 2024 geleidelijk opgelopen en deze stijging zette zich voort in 2025. De prijsindex van yoghurt is in 2024 geleidelijk met 9 punten opgelopen. In januari 2025 is er wel een kleine correctie op deze index opgetreden en in maart is de index verder gedaald. De prijsindex van houdbare melk is in 2024 in eerste instantie gedaald, maar laat in december een sterk herstel zien. Na een dip in februari ligt de index weer op het niveau van december 2024.
Af-boerderijprijzen
De prijsindex af boerderij is in maart 2025 uitgekomen op 156 punten. Dat is een daling van 4% sinds januari 2025. Nederlandse zuivelverwerkers hebben in de eerste drie maanden hun uitbetalingsprijzen verlaagd vanwege iets mindere marktomstandigheden. De melkaanvoer ligt volgens ZuivelNL in Nederland in maart 2025 1,5% lager ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar. Over de eerste drie maanden in 2025 ligt de melkaanvoer 3% lager dan een jaar eerder. EU-breed is de melkaanvoer in de eerste twee maanden van 2025 bijna 2,5% lager dan vorig jaar. De Nederlandse melkveehouderij ondervindt nog steeds de gevolgen van de afbouw van de derogatie.
In 2025 mogen melkveehouders minder stikstof uit dierlijke mest aanwenden dan in 2024. Dit zorgt voor een grotere druk op de mestmarkt, waardoor meer melkveehouders problemen kunnen gaan ondervinden bij het afzetten van de mest. Een gevolg hiervan zou kunnen zijn dat er meer melkveehouders stoppen en/of er een kleinere veestapel komt.
Op dit moment hebben volgens RVO 447 melkveebedrijven een aanvraag ingediend om het bedrijf te beëindigen. Bij gemiddeld 100 melkkoeien op een bedrijf zou dit in theorie een daling van de melkkoeienstapel met bijna 45.000 melkkoeien kunnen betekenen. Dit kan gevolgen hebben voor de Nederlandse melkproductie. Zuivelafnemers willen graag hun volumes op peil houden en zijn bereid om hun leveranciers en/of leden een goede melkprijs te bieden.
De melkprijs die melkveehouders in 2024 hebben ontvangen lag op een hoog niveau, maar begin 2025 hebben de meeste zuivelverwerkers hun melkprijs verlaagd. De zuivelmarkt blijft echter optimistisch en het krappe aanbod zorgt voor de aanhoudend hoge prijzen. Vooral de boterprijs ligt op een hoog niveau, maar er is onzekerheid door geopolitieke spanningen en een mogelijk handelsconflict tussen de EU en de VS is nog niet uitgesloten.
Bron: Agrimatie
