Denemarken wil vanaf 2027 overstappen op een nieuwe stikstofaanpak. Daarbij wordt niet langer vooral gekeken naar algemene bemestingsnormen, maar naar de verwachte uitspoeling van stikstof per perceel. Voor melkveehouders in Nederland en Vlaanderen is de Deense aanpak interessant, omdat die laat zien hoe doelsturing, digitale berekeningen en gebiedsgerichte regels kunnen worden gecombineerd.
Centraal in het nieuwe beleid staat een rekenmodel dat per perceel inschat hoeveel stikstof naar het water kan uitspoelen. Daarbij tellen onder meer bodemtype, gewas, bemesting, klimaat en genomen maatregelen mee. De uitkomsten worden vervolgens samengevoegd tot een berekening op bedrijfsniveau.
De stikstofaanpak in Denemarken draait vooral om waterkwaliteit. Anders dan in Nederland ligt de nadruk minder op ammoniakdepositie op natuur en meer op nitraatuitspoeling naar beken, fjorden en kustwateren. Denemarken haalt de doelen van de Europese Kaderrichtlijn Water nog niet. Opvallend is dat Denemarken ook wil werken met stikstofquota. Boeren krijgen een uitspoelingsruimte toegewezen en kunnen die binnen hetzelfde stroomgebied mogelijk verhandelen. Daarmee ontstaat een markt voor stikstofruimte. De overheid wil de perceelseisen binnenkort bekendmaken. Het systeem moet op 1 januari 2027 ingaan.
Samenstelling: Annelies Debergh en Gerben Hofman
