Mestgassen (of keldergassen) vormen een serieus, maar vaak onderschat risico op het boerenerf. Hoewel ze met het blote oog niet zichtbaar zijn en niet altijd ruikbaar, kunnen ze gevaarlijke situaties veroorzaken. Jaarlijks vinden er incidenten plaats, soms met fatale gevolgen. En met het verschijnen van biovergisters, mestscheiders en -strippers op het erf, wordt het thema mestgassen nog belangrijker dan voorheen. In een recent afgerond project van Stichting I-VEE, BoerVeilig en ZuivelNL hebben twaalf melkveehouders metingen uitgevoerd om inzicht te krijgen in het bestaan- en de risico’s van mestgassen.
Uitkomsten metingen in de stallen
Uit het onderzoek blijkt dat vooral onder dichte vloeren – en in mindere mate onder plaatvloeren met regelmatige mestafstort – hogere concentraties mestgassen worden gemeten dan onder traditionele en emissiearme roostervloeren. De concentraties bleven wel (ver) onder de wettelijke grenswaarden voor veiligheid, maar kunnen bij specifieke handelingen, zoals mestmixen, slijpen of andere werkzaamheden, wél gevaarlijke niveaus bereiken. Ook werd vastgesteld dat opslag van vooral van de dunne fractie na mestscheiding extra risico’s met zich meebrengt vanwege zeer hoge concentraties van het brandbare, explosieve gas methaan. Het blijft belangrijk dat eenieder die met mest werkt zich bewust is van de gevaren die dat met zich meebrengt.
Ga in gesprek over mestgassen!
Als ondernemer ben je verantwoordelijk voor veilige omstandigheden op het melkveebedrijf: voor jezelf, je familieleden, jouw personeel en de dieren op jouw bedrijf. Met vrijkomen van met name het giftige mestgas waterstofsulfide in te hoge concentraties tijdens het opslaan, mixen en/of overpompen van mest kunnen (levens)gevaarlijke situaties ontstaan. Het is belangrijk om de gevaren voor medewerkers en (meewerkende) familieleden regelmatig te bespreken. Om dit gesprek te faciliteren is binnen het project een gesprekstarter ontwikkeld.
Met deze praktische maatregelen kun je risico’s beperken:
- Ventilatie is cruciaal: Zorg voor ruim voldoende luchtverversing in de stal, vooral bij mestmixen. Zet bij mixen altijd alle deuren en ventilatieopeningen volledig open.
- Mix slim en veilig: Mix alleen als er geen mensen en dieren in de stal aanwezig zijn en blijf zelf uit de buurt van de mixput.
- Vermijd vonken: Zorg ervoor dat er geen ontstekingsbronnen in de buurt van mest zijn. Slijp- en laswerkzaamheden spreken voor zich. Maar ook elektrische apparatuur (waaronder koeborstels en mestrobots), en zelfs vliegenvangers kunnen vonken veroorzaken.
- Bewustwording op het erf: Bespreek de risico’s met medewerkers en familieleden. Wijs ook externe erfbetreders op de gevaren.
Bron: LTO
