Een beslismodel op basis van individuele koekenmerken kan de melkverliezen na het verkorten of weglaten van de droogstand beperken en gezondheid van koeien verbeteren.
De voornaamste voordelen van het verkorten of weglaten van de droogstand zijn een betere energiebalans en vruchtbaarheid in de volgende lactatie en mogelijk hierdoor ook gezondere koeien, zo bleek uit eerdere studies van Wageningen University & Research. Nadeel van het verkorten van de droogstand is echter een verlies in melkproductie in de volgende lactatie.
Bijkomend nadeel bij het geheel weglaten van de droogstand is ten eerste dat de biest van de koeien minder antistoffen bevat, wat nadelig is voor de weerstand van het pasgeboren kalf. Ten tweede is bij het weglaten van de droogstand er geen mogelijkheid om koeien met een hoog celgetal een droogstand met antibiotica te geven.
De vraag is of een juiste selectie van koeien voor een specifiek droogstandsmanagement, d.w.z. droogstandslengte en gebruik van antibiotica, de voordelen van een verkorte droogstand kan benutten en de nadelen kan beperken.
Figuur 1: Beslisboom 1 (Bron: WUR)
Beslismodel voor droogstandsmanagement
Het doel van de tweede fase van het project 'Droogstand op Maat' was dan ook om een beslismodel voor droogstandsmanagement te ontwikkelen en deze te evalueren. Dit beslismodel is ontwikkeld op basis van individuele koekenmerken, zoals melkproductieniveau, celgetal en leeftijd van de koe. Twee versies van de beslisboom zijn daarna getest op Dairy Campus in Leeuwarden. In beslisboom 1 is voor het gebruik van antibiotica bij droogzetten de afkapwaarden voor celgetal volgens de richtlijn van de KNMvD gebruikt (vaarzen>150.000 cellen/ml; koeien> 50.000 cellen/ml). In beslisboom 2 is de afkapwaarde van celgetal voor het gebruik van antibiotica bij droogzetten verhoogd (vaarzen en koeien >200.000 cellen/ml).
Aan de hand van één van beide beslisbomen werden koeien wel of niet met antibiotica drooggezet, en kregen een droogstand van 60, 30 of 0 dagen. Gebruik en resultaten van beide beslisbomen zijn vergeleken met een droogstandsmanagement waarbij alle dieren een droogstand kregen van 60 dagen en antibioticabehandeling bij droogzetten werd toegepast indien celgetal >150.000 cellen/ml was.
Een Droogstand op Maat, volgens zowel beslisboom 1 als 2, resulteerde op koppelniveau in minder melkverliezen dan het verkorten of weglaten van de droogstand. Het bleek dat de afkapwaarde van celgetal voor het gebruik van antibiotica bij droogzetten zeer bepalend was in de beslisboom. Vooral wanneer deze afkapwaarde verhoogd was (beslisboom 2), werd er minder antibiotica gebruikt en werden er meer koeien niet of verkort droog gezet. Dit resulteerde wel in een verhoging van het celgetal in de volgende lactatie, maar ook in een vermindering van het totaal aantal ziektegevallen in vergelijking met beslisboom 1 of de controlegroep.
Meer over dit onderzoek
Resultaten van dit onderzoek zijn na te lezen in de rapportage. Droogstand op Maat is uitgevoerd in opdracht van de Publiek-Private Samenwerking 'Duurzame Zuivelketen', gefinancierd door ZuivelNL en Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit en uitgevoerd door Wageningen University & Research in samenwerking met Universiteit Utrecht en University of Bern in Zwitserland.
Bron: WUR
