Terugkerende uierontsteking kost veel geld door verlies van melkproductie, kosten van medicijnen en het uithouden van de melk, maar zorgt vooral voor veel ergernis. Bij onderzoek van klinische mastitis in Nederland wordt gemiddeld in ongeveer 20% van de gevallen Streptococcus uberis aangetoond, die bekend staat als veroorzaker van herhaalde mastitis.
Wat maakt een Streptococcus uberis uierontsteking zo lastig?
Bij klinische mastitis geeft Streptococcus uberis meestal een milde mastitis met alleen veranderingen in de melk en/of het uier. Het kan echter in sommige gevallen ook een ernstige mastitis geven met veranderingen van melk en uier en een zieke koe. Om de veroorzakende kiem te achterhalen is bacteriologisch onderzoek van de melk noodzakelijk. Een van de redenen dat deze bacterie ook wel de frustrerende mastitis veroorzaker wordt genoemd, is dat hij vaak slecht reageert op behandeling. Het gevolg is chronische hoog celgetal koeien of zelfs koeien die, ondanks behandeling, iedere keer opnieuw klinische mastitis krijgen. Deze chronische en herhaalde infecties leiden tot een verhoogd antibiotica gebruik en kosten veel geld, gemiddeld 230,- tot 288,- Euro per geval.1
Streptococcus uberis kan, net als Staphylococcus aureus, een biofilm produceren. Deze biofilm is een soort slijmlaag die wordt opgebouwd in het uierweefsel waarin de bacterie zich verstopt. Op deze manier is de bacterie minder goed bereikbaar voor de eigen afweer van de koe maar ook voor antibiotica. Sinds een jaar is er een nieuwe maatregel in de strijd tegen Streptococcus uberis mastitis op de markt: het vaccin UBAC®.
Laat het aantal klinische S. uberis mastitis gevallen op uw bedrijf ook dalen!
HIPRA, een veterinaire farmaceut bekend van onder andere het vaccin Startvac® dat werkzaam is tegen E. coli en Staphylococcus aureus mastitis, heeft in 2018 wereldwijd UBAC® op de markt gebracht. UBAC® is hiermee het eerste en enige vaccin dat werkzaam is tegen Streptococcus uberis mastitis. In een groot veldonderzoek werd aangetoond dat het aantal dieren dat een klinische mastitis kreeg, veroorzaakt door S. uberis, door vaccinatie met UBAC® daalde met maar liefst 55%! Het antibiotica gebruik voor mastitis daalde door vaccinatie met 56%. Dit werd aangetoond in een grote veldproef gedaan bij 600 koeien verdeeld over 6 Spaanse melkveebedrijven. De dieren werden willekeurig geselecteerd, waarbij de helft gevaccineerd werd met het vaccin tegen S. uberis mastitis (UBAC®) en de andere helft niet (placebo groep). Naast een afname van het aantal klinische mastitis en een afname in het antibioticagebruik, daalde het celgetal op kwartierniveau in de gevaccineerde groep met 70% bij de koeien die een subklinische S. uberis mastitis kregen.
De koeien met een subklinische mastitis door S. uberis in de gevaccineerde groep produceerden tevens 3,1 liter meer melk per dag in de eerste 147 dagen in lactatie ten opzichte van de dieren in de niet gevaccineerde groep. In totaal kwam dit neer op 456 liter meer melk. Al deze resultaten waren statistisch significant en hebben er voor gezorgd dat UBAC® als eerste vaccin aan de strenge Europese eisen omtrent veiligheid en werkzaamheid heeft voldaan. De afname in het aantal klinische S. uberis mastitis gevallen en de toename in melkproductie na vaccinatie in het geval van een subklinische S. uberis mastitis, kunnen op bedrijven met S. uberis problemen als snel zorgen voor een financiële winst.
Pak Streptococcus uberis mastitis verder aan
Omdat S. uberis zich voornamelijk omgevingsgebonden gedraagt ligt de focus op het verminderen van infecties vanuit de omgeving en dus een optimale hygiëne op het bedrijf. Door het nemen van deze maatregelen worden ook infecties met andere omgevingsbacteriën zoals E. coli verminderd. Hygiëne van de koeien, de ligboxen en de looppaden zijn cruciale punten. Omdat veel infecties optreden tijdens het melken kan desinfectie van de spenen voorafgaand aan het melken zeer nuttig zijn. Bij controle van de spenen vóór het onderhangen van het melkstel mag 95% van de spenen geen of bijna geen vuil achterlaten op een desinfectiedoek. Rondom droogzetten en afkalven gelden dezelfde strikte hygiëne maatregelen. De combinatie van vaccineren en het verbeteren van het management kan dan ook een enorme winst opleveren voor bedrijven waar S. uberis een rol speelt.
1Steeneveld et al., JDS, 2011
Meer informatie
Wilt u meer informatie ontvangen over preventie en vaccineren in de strijd tegen Streptococcus uberis mastitis? Neem dan contact op middels het Hipra contact formulier.
