Verkorten of weglaten van de droogstand heeft geringe gevolgen voor economie en milieu, en biedt mogelijkheden om welzijn en gezondheid van koeien met een goede uiergezondheid verder te verbeteren.
Uit eerdere studies is bekend dat het verkorten of weglaten van de droogstand een positief effect heeft op de energiebalans, stofwisseling en vruchtbaarheid van koeien na afkalven, vergeleken met een conventionele droogstandslengte van 6 tot 8 weken. Zie daarvoor de resultaten van het project Why Dry?. Daarmee is het verkorten of weglaten van de droogstand potentieel een interessante strategie om gezondheid en welzijn van melkvee te managen en resulteert het mogelijk ook in een verlenging van de levensduur. Er waren echter een aantal vragen ten aanzien van het verkorten of weglaten van de droogstand die relevant zijn voor toepassing in de praktijk. Dit waren vragen over de optimale rantsoensamenstelling, gevolgen voor uiergezondheid, totale melkproductie, dierenwelzijn, inkomen en broeikasgasemissies. Bovendien was onduidelijk welke koekenmerken de melkproductie en diergezondheid na een verkorte of geen droogstand bepalen.
Tweeledig doel
De doelen van het project ’Droogstand op maat’ waren:
- Antwoord geven op bovengenoemde vragen (fase 1);
- De (verkorte) droogstandsstrategie optimaliseren en toepasbaar maken voor de Nederlandse melkveehouderij (fase 2).
Rapportage fase 1
Fase 1 is in juni 2018 afgerond in de vorm van de Eindrapportage Droogstand op Maat – Fase. De hoofdstukken in het rapport zijn gebaseerd op een experiment onder gecontroleerde omstandigheden op Dairy Campus in Lelystad en op onderzoek bij een netwerk met 16 Nederlandse melkveehouders welke doelbewust de droogstand verkorten of weglaten voor ten minste een gedeelte van hun koeien. In de discussie van het rapport wordt een beslisboom gepresenteerd, om voor elke koe een optimale droogstand te kiezen. Deze beslisboom is het uitgangspunt van fase 2, en wordt momenteel geëvalueerd op Dairy Campus in Leeuwarden.
Conclusie
Na fase 1 van ‘Droogstand op maat’ kan worden gesteld dat de gevolgen van het verkorten of weglaten van de droogstand voor economie en milieu relatief klein zijn (-12 en -16 euro per koe per jaar). De gevolgen zouden gecompenseerd kunnen worden door een verlaging van de ziekte-incidentie of verlenging van de levensduur van de koeien. Bovendien zijn de gevolgen voor het gedrag van de koeien positief met een verbetering van de voeropname en een langere ligduur in vroege lactatie. Aandachtspunt blijft de verhoging in celgetal ten gevolge van het weglaten van de droogstand.
Advies
Het blijft gewenst om koeien met een verhoogd celgetal of verleden met periodieke celgetalverhogingen een droogstand te geven en te behandelen met droogzetantibiotica. Verder zijn er mogelijkheden om het rantsoen aan te passen aan de kortere of weggelaten droogstand, om daarmee de conditie van de koeien te verbeteren of mogelijk persistentie van de lactatiecurve te ondersteunen. Koekenmerken zoals leeftijd, productieniveau en uiergezondheid bij droogzetten bepalen mede de melkproductie en uiergezondheid van koeien na verschillende droogstandslengten en kunnen gebruikt worden voor de ontwikkeling van een beslisboom voor het bepalen van het optimale droogstandsmanagement voor individuele koeien.
