De Werkgroep Fosfaatrechten heeft overeenstemming bereikt over de fiscale verwerking van de fosfaatreductieregeling uit 2016 en 2017 en over de invoering van het stelsel van fosfaatrechten. Wat betekent dit voor u als ondernemer?
Fiscale vragen inventariseren
De werkgroep had de opdracht om de fiscale vragen rondom ‘fosfaatregelingen’ te inventariseren en te beantwoorden met als doel om zoveel mogelijk duidelijkheid te verschaffen aan melkveehouders, financieel dienstverleners en de Belastingdienst.
De Vereniging van Accountants- en Belastingadviseurs (VLB) maakte het afgelopen jaar onderdeel uit van deze Werkgroep Fosfaatrechten. Ook de Belastingdienst, het ministerie van Financiën, het ministerie van Landbouw (LNV) en LTO Nederland zijn daarin vertegenwoordigd. LTO Nederland liet zich in dit overleg op fiscaal-juridisch vlak vertegenwoordigen door de VLB. In de VLB hebben naast Countus ook Abab, Alfa en Flynth zitting.
Fiscale aspecten
De overleggen hebben geresulteerd in een vraag- en antwoorddocument. De fiscale aspecten hebben onder andere betrekking op:
- de regeling van FrieslandCampina voor het niet leveren van melk
- de subsidieregeling voor bedrijfsbeëindiging melkveehouderij (de zogenoemde ‘stoppersregeling’)
- de liquiditeitsvoorziening van banken
- het stelsel van de fosfaatrechten
Afgesproken is dat de fosfaatrechten bij de invoering in 2018 fiscaal gelijkgesteld worden aan bijvoorbeeld varkensrechten of het melkquotum. Dit betekent dat fosfaatrechten een bedrijfsmiddel zijn en de aangekochte fosfaatrechten dus geactiveerd dienen te worden op de balans.
Einddatum 1 januari 2028
Al eerder heeft het ministerie van Landbouw aangegeven dat de vermoedelijke einddatum voor het stelsel van fosfaatrechten 1 januari 2028 is. Vanwege deze uitspraak kan op fosfaatrechten worden afgeschreven. Ook varkens- en pluimveerechten kunnen tot die datum worden afgeschreven.
Stoppersregeling
Heeft u als melkveehouder in 2017 meegedaan aan de zogeheten stoppersregeling en gaat u uw bedrijf pas in 2018, na toewijzing van de fosfaatrechten, daadwerkelijk staken? Dan blijft u recht houden op de stakingsfaciliteiten. Denk aan de stakingsaftrek en stakingslijfrente. U moet hiervoor wel voldoen aan de voorwaarden en er moet sprake zijn van boekwinst bij het afstoten van melkkoeien of jongvee. In voorkomende gevallen is feitelijk sprake van een ‘langlopende liquidatie’ die zich over beide jaren uitstrekt.
Vergoeding stoppersregeling
De vergoeding uit de stoppersregeling is op te splitsen in een vergoeding voor te derven inkomsten en een compensatie voor het eerder afstoten van de melkkoeien of het jongvee. Deze laatste component is fiscaal te kwalificeren als boekwinst op het vee en kan daarom worden opgenomen in een herinvesteringreserve. Zo kan de betreffende winst worden doorgeschoven naar nieuwe of andere bedrijfsmiddelen waarin wordt geherinvesteerd.
Deze doorschuiving betekent daarmee uitstel van belastingheffing. Er kan worden geherinvesteerd in dezelfde onderneming. En ook, mits de melkvee-onderneming geheel wordt beëindigd, binnen een andere onderneming.
Verleasen fosfaatrechten
Bij duurzame lease worden de fosfaatrechten aangehouden als vermogensrechten, die duurzaam als belegging (bestemd voor lease of speculatie) worden aangehouden. Na afloop van de leaseperiode, gevolgd door overdracht van de fosfaatrechten, kan de verkopende veehouder geen HIR toepassen. De ter belegging aangehouden vermogensrechten zijn namelijk uitgesloten van de HIR.
Fosfaatmaatschappen en zogenoemde ‘geruisloze doorschuiving’
Bevestigd wordt dat na 3 jaar gezamenlijke exploitatie van een melkveebedrijf in een samenwerkingsverband fosfaatrechten fiscaal geruisloos kunnen worden doorgeschoven naar de andere vennoot. Deze doorschuiving heeft kort gezegd tot gevolg dat de overdrager over de winst op de fosfaatrechten niet hoeft af te rekenen waar tegenover de overnemer niet op de rechten mag afschrijven. Na de zogeheten ‘mesthuwelijken’ en ‘melkmaatschappen’ leidt dat tot de totstandkoming van heel wat ‘fosfaatmaatschappen’.
Het kan daarnaast fiscaal interessant zijn om in economische zin situaties van structurele lease of gespreide verkoop van fosfaatrechten te creëren. Dit omdat fiscaal gezien niet bepalend is wie de juridische rechthebbende is, maar bij wie het economisch belang ligt. Door de rechten juridisch al op naam van de toekomstige koper te zetten, maar het belang bij de waardeontwikkeling nog geheel (of gedeeltelijk) bij de verkoper te laten, kan winstneming fiscaal worden uitgesteld.
In porties verkopen
Samenwerking biedt weliswaar de mogelijkheid van fiscaal geruisloos doorschuiven, maar brengt ook tot op zekere hoogte bepaalde risico’s met zich mee (aansprakelijkheid, prijsrisico). Spreiding of beperking van de belastingclaim kan ook worden bereikt door de fosfaatrechten in porties te verkopen. Gedurende de termijn waarin de fosfaatrechten nog niet zijn verkocht, worden deze via lease ter beschikking gesteld aan de potentiële koper. Toegesneden juridische en fiscale advisering is bij dit alles zonder meer geboden.
Geldboetes
Hoe zit het met geldboetes? Strafrechtelijke geldboetes zijn niet aftrekbaar van de fiscale winst. Afgesproken is dat de bonus met betrekking op de bonus-malusregeling en de solidariteitsheffing uit het fosfaatreductieplan 2017 niet zijn aan te merken als boetes, maar als heffing. Deze komen wel in aftrek op de winst. Anders ligt dit ten aanzien van geldboetes in verband met het produceren van meer fosfaat dan dat men aan fosfaatrechten heeft. Als dit opzettelijk gebeurt, is er sprake van een misdrijf. En dan zijn ook de kosten in verband met die (over)productie niet aftrekbaar.
Geen overeenstemming
Over een aantal vragen is nog geen overeenstemming bereikt. Zoals de vraag of fosfaatrechten voorraad zijn of een bedrijfsmiddel als deze door een stoppende melkveehouder direct na de toewijzing worden verkocht. Dit wordt uiteraard nog vervolgd. Over deze uitkomsten wordt u op de hoogte gehouden.
Bron: Countus
