Op 3 juli jl. heeft staatssecretaris Rummenie de Besluitenbrief Pachtherziening gepubliceerd. In deze brief geeft hij aan welke keuzes gemaakt zijn om tot een herziening van de pachtregelgeving te komen. De notitie ‘Transitie in de pacht’ van de veldpartijen LTO, NAJK, BLHB en FPG is een belangrijke bouwsteen geweest voor de besluitenbrief. LTO kan zich daarom goed herkennen in de door Rummenie gemaakte keuzen.
“Met het stimuleren van langjarige pachtovereenkomsten en het ontmoedigen van kortdurende overeenkomsten door het omkeren van de prijsbepaling legt Rummenie een prima fundament voor een bestendig pachtstelsel”, aldus Dirk Bruins (portefeuillehouder/bestuurder LTO): “Met zijn voorstellen biedt Rummenie agrarische ondernemers langjarig zekerheid. En daarmee dus een goede basis voor een economisch duurzame bedrijfsontwikkeling.”
Pachtvormen
De veldpartijen hebben altijd benadrukt dat pachtvormen die aansluiten op de behoefte bij pachters en verpachters, en die met elkaar in balans zijn, de basis moeten vormen voor een herziening van de pachtregelgeving. In het voorstel van Rummenie is aan beide voorwaarden tegemoetgekomen. De pachtvormen sluiten goed op elkaar aan en stimuleren het afsluiten van langjarige overeenkomsten. In het voorstel wordt niet getornd aan de bestaande reguliere pachtcontracten. Dat was een belangrijke voorwaarde voor LTO voor de nieuwe pachtregelgeving.
Voor nieuwe langjarige pachtcontracten wordt de pachtvorm ‘Duurzaam langlopende pacht’ ingevoerd. Het gaat daarbij om een overeenkomst met een pachtduur van minimaal 24 jaar. Waarbij de pacht eindigt aan het einde van de contractduur. Tegelijkertijd wordt het afsluiten van kortlopende overeenkomsten niet onmogelijk gemaakt maar wel ontmoedigd door het omkeren van de prijsbepaling.
Ook teeltpacht blijft in het nieuwe systeem mogelijk. Nieuw is dat voor teeltpacht een ‘negatieflijst’ wordt opgesteld waarin teelten zijn opgenomen waarvoor geen teeltpachtovereenkomst kan zijn afgesloten.
Verder is Natuurpacht geïntroduceerd waarbij is ingezet op contracten van minimaal zes jaar. Nieuw daarbij is ook dat de terreinbeherende organisaties de pachtvoorwaarden niet eenzijdig kunnen wijzigen maar dat daarvoor goedkeuring van de Grondkamer vereist is.
Agrarische bedrijfsmatigheidstoets
Conform het voorstel van de veldpartijen heeft Rummenie de agrarische bedrijfsmatigheidstoets in zijn voorstellen opgenomen. Deze toets is bij het bereiken van de AOW-gerechtigde leeftijd verplicht. In dat geval is het aan de pachter om aan te geven dat er nog altijd sprake is van de uitoefening van een volwaardig agrarisch bedrijf. Met deze toets moet voorkomen zijn dat pachtgrond niet bedrijfsmatig of hobbymatig is gebruikt waardoor deze grond niet beschikbaar komt voor (jonge) ondernemers.
Duurzaamheidsbepalingen
In de besluitenbrief is ook opgenomen dat pachter en verpachter op vrijwillige basis afspraken kunnen maken over het opnemen van duurzaamheidsafspraken in pachtcontracten. Deze afspraken moeten dan wel gericht zijn op duurzaam bodembeheer. Om hiervoor handvatten te geven wordt een ‘positieflijst’ opgesteld met daarin voorbeelden van duurzaamheidscriteria die op basis van vrijwilligheid tussen pachter en verpachter overeengekomen kunnen worden.
Vervolg
Het voornemen van Rummenie is om aan het eind van de zomer 2025 de internetconsultatie te starten over het concept-wetsvoorstel waarna dit wetsvoorstel begin 2026 aan de Kamer kan worden voorgelegd.
Bron: LTO Nederland
