Minder nachtvlinders op platteland door natte en koude zomer

150 boeren in Nederland monitoren al vijf jaar hoeveel nachtvlinders er op hun bedrijf voorkomen. Afgelopen jaar is het getelde aantal vlinders iets teruggelopen. Een van de belangrijkste oorzaken hiervoor lijkt het regenachtige jaar te zijn. In de regenachtige zomermaanden zijn er ook minder aantallen geteld in de natuur, dorpen en steden. Op het boerenland is gemonitord via het programma Boeren Insecten Monitoring Agrarisch Gebied (BIMAG).

Tellingen binnen BIMAG geven inzicht in de biodiversiteit op het platteland. Dit jaar werden er bijna 24.000 nachtvlinders gevonden door boeren en tuinders, waarvan 408 verschillende soorten. Hiervoor hebben de deelnemers in totaal 3806 nachten drie speciale vangemmers geplaatst op hun bedrijf. Deze aantallen zijn hiermee lager dan gebruikelijk. Zo werden er in 2023 27.600 exemplaren gevonden.

Nachtvlinderkenner Rik Wever

“Een jaar minder vlinders vinden is jammer, maar dat komt wel vaker voor,” licht nachtvlinderkenner Rik Wever van De Vlinderstichting toe. “Er zijn veel omstandigheden die de vlinderomvang beïnvloeden.” Vooral in juni en augustus zijn er veel minder vlinders gezien ten opzichte van voorgaande jaren. “Dat is niet iets wat we alleen zien op het boerenland, maar ook in de rest van Nederland. Eén duidelijke oorzaak is lastig aan te wijzen, maar deze natte en koude zomer is zeker een belangrijke verklaring.”

Natuurmaatregelen boeren werken

“Biodiversiteit is goed voor zowel de agrarische sector als natuur,” vindt LTO Noord-bestuurder Jeroen van Wijk, die zelf ook BIMAG-deelnemer is. “Biodiversiteit zorgt immers voor vruchtbare bodems, weerbare gewassen en gezonde dieren. Veel boeren nemen daarom maatregelen om biodiversiteit te bevorderen.” En dat helpt, blijkt uit de onderzoeksresultaten van BIMAG. Zo zijn er in bloemrijke akkerranden, in weilanden met veel kruiden of langs houtwallen meer nachtvlinders geteld dan op normaal beheerde percelen. “Die maatregelen nemen we dus niet voor niets.”

Langjarig onderzoek nodig

Om de (nacht)vlinderstand goed te kunnen volgen is langjarig onderzoek nodig. Sinds 2019 hebben De Vlinderstichting, BoerenNatuur en LTO Noord daarom de handen ineengeslagen om tot 2027 samen met 150 enthousiaste boeren de vlinderstand te monitoren. Dagelijks delen ze hun ervaringen en mooiste vondsten, zoals de zeer zeldzame moerasplantenboorder die door een van de deelnemers werd gevonden.

Dit jaar is er nog plaats voor een aantal nieuwe deelnemers. Boeren die benieuwd zijn welke wereld er schuilgaat achter hun erf en perceel en willen bijdragen aan onderzoek op het platteland kunnen zich tot 1 maart aanmelden op //www.vlinderstichting.nl/bimag.