Wageningen Livestock Research (WLR) heeft de afgelopen jaren methoden getest om methaanemissie uit opgeslagen mest te verminderen. Het project ‘Aanpassing Melkveestallen voor Minder Methaan’ test en meet technieken en maatregelen in de praktijk. Hiervoor werden in 2021 bestaande melkveestallen met een traditionele roostervloer en mestkelder onderzocht. Een van de onderzochte methoden was primaire mestscheiding.
Het regelmatig verwijderen van mest uit mestkelders en vanaf stalvloeren kan helpen om emissies van methaan en ammoniak te verminderen. Mestscheiding biedt hierbij een uitkomst. Bij primaire mestscheiding verwijdert een mestrobot of mestschuif vaste mest. Urine loopt via gaten in de bodem direct de mestkelder in. Mestscheiding biedt veel kansen om emissies te verminderen en mineralenbenutting te verbeteren.
Kwatrijnstal
Het onderzoek werd uitgevoerd bij biologisch melkveebedrijf Sprangers in Kaatsheuvel. Dit bedrijf maakt gebruik van primaire mestscheiding in haar geavanceerde stal: de Kwatrijnstal. De stal huisvest circa zeventig Jersey koeien en is gebaseerd op vier principes: dierenwelzijn, milieu, landschappelijke inpasbaarheid en energieneutraal zijn. Hiervoor is er twaalf vierkante meter aan staloppervlakte beschikbaar per koe. Met primaire mestscheiding focust het bedrijf zich op een vermindering van emissie. De stal heeft een open karakter met weinig muren. Het dak bestaat uit vier ongelijke panelen, dat de stal een goede landschappelijke inpasbaarheid geeft en wind gebruikt natuurlijke ventilatie.
Voor de metingen van WLR werd een jaar lang iedere twee maanden een monster genomen. Daarbij werden metingen gedaan aan de dunne fractie en vaste mest. De dunne fractie lag opgeslagen in de mestkelder en de vaste mest in de mestopslag. Uit dit onderzoek bleek dat primaire mestscheiding duidelijk een verlaging in methaanemissie geeft. Daarnaast scoort emissie van ammoniak ook laag.
WLR voorspelt dat ook met een ander staltype, dit bedrijf qua intensiteit en daarmee emissie naar verwachting laag zou scoren. Sprangers boert extensief, waarbij zijn koeien grote gedeelten van het jaar buiten lopen. Toch was er een duidelijk verschil te zien in emissie vergeleken met een referentiestal. In een onderzoek uit 2018, uitgevoerd door het Louis Bolk Instituut, werd de Kwatrijnstal vergeleken met een melkveebedrijf met een traditionele roostervloer met HF-koeien. Vergeleken met het referentiebedrijf liet de stal van Sprangers een reductie van methaanemissie van 25 procent zien: 107 kilogram per dier per jaar ten opzichte van 145 kilogram per jaar.
Toekomstbestendige huisvesting
De Kwatrijnstal is een bijzondere stal. Met het oog op dierenwelzijn, verminderde emissie en het open karakter biedt deze manier van bedrijfsvoering veel kansen voor de toekomst. Verder ligt het bedrijf naast Nationaal Park De Loonse en Drunense Duinen. In samenweking met Natuurmonumenten begrazen de koeien van Sprangers negentig hectare natuurgebied in en rondom het bos. Op deze manier komen natuur en melkveehouderij samen in een nieuw stalsysteem.
Wilt u meer weten over dit bijzondere bedrijf? In de nieuwste editie van Melkveebedrijf die afgelopen vrijdag is uitgekomen leest u de bedrijfsreportage over biologisch melkveebedrijf Sprangers. Hierin vertelt Sjaak Sprangers meer over zijn bedrijfsvoering en leest u hoe zijn koeien uit enkel gras in de zomer toch prima melk met veel vet en eiwit geven.
