Op 15 juni 2020 is Waterwijzer Landbouw (WWL) voor de 10 meest voorkomende gewassen vrijgegeven voor toepassing in de praktijk. De WWL is bedoeld om de effecten van allerlei waterhuishoudkundige ingrepen op de landbouwopbrengsten te bepalen. LTO Nederland betwijfelt of de WWL al klaar is voor gebruik in de praktijk, omdat de uitkomsten van de WWL volgens een recente studie onverklaarbare verschillen laat zien met de huidige methode (HELP).
Waterwijzer Landbouw
Het is de bedoeling dat WWL de HELP- en daarvan afgeleide TCGB-tabel gaat vervangen. De HELP-tabel wordt gebruikt om het effect op de landbouw van allerlei hydrologische ingrepen te bepalen. Landelijk en regionaal wordt HELP al decennia gebruikt om, onder meer, peilbesluiten en inrichtingsplannen door te rekenen en de invloed van grondwateronttrekkingen op gewasproductie te bepalen. In de relatie tussen waterbeheer en landbouw speelt HELP kortom een cruciale rol.
Actualisering van de HELP-tabel
Mede in opdracht van LTO Nederland is de afgelopen 5 jaar door een consortium van WUR, KWR en De Bakelse Stroom gewerkt aan een actualisering van de HELP-tabel: WWL. De website van WWL vat het doel en de praktische betekenis van WWL als volgt samen: “Met Waterwijzer Landbouw krijgen waterbeheerders, maar ook agrariërs een inschatting van het effect van waterhuishoudkundige maatregelen op landbouwkundige opbrengsten, in termen van droogteschade, natschade en zoutschade, gebaseerd op de huidige kennis en modellen. Waterwijzer Landbouw is daarmee een onmisbaar instrument, onder meer bij het doorrekenen van peilbesluiten en inrichtingsplannen en bij het bepalen van de invloed van grondwateronttrekkingen op gewasproductie.”
Daadwerkelijke verbetering
Deze doelstelling wordt door LTO Nederland van harte onderschreven. Gezien de verstrekkende gevolgen van de toepassing van WWL, mag WWL in de praktijk echter pas de plaats innemen van de bestaande en beproefde methoden (HELP/TCGB) als voor de landbouw voldoende vast is komen te staan dat WWL ook daadwerkelijk een verbetering inhoudt.
Uitkomsten plausibel en niet consistent
In opdracht van Droogteschade Nederland B.V. hebben hydrologisch adviesbureaus Bakelse Stroom en Advies in Water een landsdekkende vergelijking uitgevoerd tussen de HELP en WWL. De onderzoekers concluderen dat de uitkomsten van WWL op verschillende fronten niet plausibel en niet consistent zijn met algemeen aanvaarde hydrologische kennis. Zo leidt WWL ten opzichte van HELP op zandgronden tot een halvering van de berekende droogteschade als gevolg van permanente grondwateronttrekkingen. Tegelijkertijd berekent WWL voor kleigronden juist méér verdroging dan aannemelijk is. De conclusie is dat WWL in deze vorm niet gereed is voor toepassing.
LTO Nederland is als mede-opdrachtgever van de ontwikkeling van WWL niet gekend in het besluit om de laatste versie van WWL vrij te geven voor gebruik. De begeleidingsgroep van WWL, waar ook LTO Nederland deel van uitmaakte, is vóór de release van deze laatste versie van WWL ontbonden. De laatste versie van WWL, die in juni 2020 is vrijgegeven voor gebruik, is dan ook niet goedgekeurd door LTO Nederland.
LTO stem nog niet in met gebruik
Totdat LTO Nederland zich met behulp van de deskundigheid van DNL heeft kunnen vergewissen van de plausibiliteit van de uitkomsten van WWL én vaststaat dat WWL in de praktijk daadwerkelijk een inhoudelijke verbetering oplevert ten opzichte van HELP/TCGB, stemt LTO Nederland niet in met de toepassing van WWL in gebiedsprocessen en (droogte)schade-onderzoeken. LTO Nederland gaat ervan uit dat de AdviesCommissie Schade Grondwater, waterbeheerders en andere instanties die WWL willen toepassen dat niet doen zonder dat de door DNL gesignaleerde problemen met WWL adequaat zijn geadresseerd en WWL door álle opdrachtgevers is vrijgegeven voor gebruik.
Het rapport van De Bakelse Stroom en Advies in Water is hier te downloaden
Bron: LTO Nederland
