De EU en het Verenigd Koninkrijk (VK) zijn het eens geworden over een tekst over hun toekomstige relatie. Deze politieke verklaring vergroot de kans op een Brexitdeal komende zondag (25 november) wanneer de Europese leiders in Brussel bijeenkomen.
Van groot belang voor Nederlandse boeren en tuinders, want dit betekent dat de kans weer groter wordt dat de handel met het VK na 29 maart 2019 nog enige tijd, en zeker 21 maanden, ongehinderd door kan gaan. Maar de grootste hobbel moet nog komen.
Terugkeringsakkoord
Overeenstemming was er al over het terugtrekkingsakkoord, maar er moest ook een tekst komen over de toekomstige relatie tussen het VK en de EU. Vorige week ging het nog om 7 pagina’s, intussen is het stuk uitgedijd naar 36. De verwachting is dat de tekst vóór zondag nog wijzigt, maar dat is op dit moment niet het belangrijkste.
Tegelijk zijn er nogal wat zaken waarover feitelijk nog geen overeenstemming is tussen VK en EU, zoals over de vrijheid van het VK om zelf handelsdeals te gaan afsluiten, terwijl de handel met de EU door kan gaan. De politieke verklaring spreekt daarom over de 'regulatory autonomy' van het VK (het recht om zelf wetgeving vast te stellen) maar er blijft toch ook een gemeenschappelijke markt met de EU. Het VK kan onderhandelen met andere landen, maar of zo’n handelsdeal ook getekend kan worden gezien de deal met de EU, blijft in het midden.
Nog niet zeker
Als de onderhandelingen over de toekomstige handelsrelatie vastlopen, kan de overgangsperiode verlengd worden. Dat moet dan vóór 1 juli 2020 besloten worden. Met hoeveel tijd verlengd kan worden, is nog niet zeker. Michel Barnier van de EU heeft het gehad over maximaal twee jaar, dus tot eind 2022.
In de nieuwe relatie tussen EU en VK is er nog steeds de mogelijkheid van een vangnet ('backstop') waardoor er bij handel tussen Noord-Ierland en Groot-Brittannië controles nodig kunnen zijn. Een zeer gevoelig punt voor de Noordierse DUP die de regering May ondersteunt. Uit de gekozen bewoordingen in de politieke verklaring valt op te maken hoezeer de EU en het VK hun best hebben gedaan om beide zijden te geriefen. Enkele andere gevoelige zaken zoals visserij en Gibraltar worden in deze politieke verklaring ook geparkeerd. Deze verklaring moet het hebben van slim taalgebruik en in Brussel heeft men daar wel kaas van gegeten. Het gaat er nu om, om zondag tot een deal te komen.
Grootste hobbel
Als de deal zondag tot stand komt, verplaatst het spel zich echt naar Westminster in Londen, waar het parlement (de Commons) een betekenisvolle stem is beloofd ('a meaningful vote'). Die moet uiterlijk op 21 januari 2019 plaatsvinden. Het is nog niet duidelijk wanneer dit gaat gebeuren. Er is gesproken over 7 of 10 december 2018.
Hopelijk krijgt Theresa May een meerderheid achter het voorstel. Hoe eerder, hoe beter, want dat betekent voorlopig zekerheid voor onze boeren en tuinders. Maar het is nog geen gelopen race.
Bron: LTO Nederland, 22-11-2018
