De sector land- en tuinbouw levert een grote bijdrage aan de totale emissies van ammoniak (NH3), methaan (CH4), distikstofoxide (N2O) en fijn stof. Vooral de emissie van ammoniak (NH3) is sinds 1990 aanzienlijk afgenomen.
De emissie van ammoniak naar de lucht afgenomen
Met uitzondering van het fijnstof zijn in de periode 1990-2016 de belangrijkste emissies naar de lucht door de land- en tuinbouw afgenomen. Door de lagere stikstofuitscheiding van landbouwdieren en door het gebruik van emissiearme toedieningstechnieken, zoals mestinjectie in de landbouwbodems, daalde de emissie van ammoniak tussen 1990 en 2008. Vanaf 2008 is het emissieniveau verder afgenomen door onder andere emissiearme huisvesting, meer export van mest, verbranding van pluimveemest en een verdere toename van emissiearme mesttoediening. Vooruitlopend op de afschaffing van het melkquotum in 2015 hebben veel melkveehouders al in 2014 hun productie uitgebreid. Door de grotere omvang van de melkveestapel en de hogere stikstofgehalten van het ruwvoer, nam in 2014 en 2015 de ammoniakemissie met ongeveer 5 procent toe. In 2016 is deze emissie op hetzelfde niveau gebleven en bedraagt het een derde van de emissie van 1990.
Bronnen
De emissie van CO2 wordt voor het grootste gedeelte veroorzaakt door de verbranding van brandstoffen. Verder gaat het om de volgende voor landbouw-specifieke processen:
- Emissies door de aanwending van dierlijke mest en kunstmest (NH3)
- Emissies door dierlijke mest (NH3 en CH4)
- Emissies door stikstofbinding door vlinderbloemige planten (N2O)
- Emissies door de stiktstofvoorraad in de landbouwbodems (N2O)
- Emissies uit stallen (NH3 en fijn stof)
De emissies van landbouwwerktuigen en de visserij (IPCC en NEC) zijn opgenomen in de doelgroep voor Verkeer en vervoer.
Alleen de CO2– en NOx-emissies van landbouwwerktuigen en visserij zijn substantieel.
De belangrijkste stoffen
De land- en tuinbouw levert de grootste bijdrage in de totale Nederlandse emissies van NH3, CH4 en N2O in 2016. Dit bedraagt respectievelijk 86, 74 en 77 procent. Ook de bijdragen in de totale fijnstof-emissie is substantieel met 24 procent. Ammoniak speelt een belangrijke rol in de verzuring en vermesting. Methaan en distikstofoxide zijn beide broeikasgassen. Fijnstof is schadelijk voor de gezondheid. Bij het vaststellen van de emissies volgens de NEC-richtlijn tellen bij de landbouw een aantal emissiebronnen niet mee, te weten NOx door aanwending mest en kunstmest, NOx uit mest in stallen en een kleine hoeveelheid NMVOS, met name uit gewassen.
Bron: RVO / CLO
