De Europese Commissie is akkoord met de invoering van fosfaatrechten in de Nederlandse melkveehouderij. De wet waarin dit wordt geregeld voldoet aan de geldende richtlijnen voor staatssteun. Dat heeft Eurocommissaris Margarethe Vestager (Mededinging) gemeld aan minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, Carola Schouten. De Tweede en Eerste Kamer stemden eerder al in met het fosfaatstelsel. Met dit stelsel blijft de door koeien geproduceerde hoeveelheid fosfaat – als bestanddeel van mest – onder het Europese maximum. Het stelsel wordt per 1 januari 2018 van kracht.
Minister Schouten? “Nu Brussel bevestigt dat de wet staatssteun-proof is hebben we zekerheid over het stelsel van fosfaatrechten. Bovendien is dit besluit ook cruciaal voor het verkrijgen van een nieuwe derogatie, een speciale vrijstelling op basis waarvan Nederland meer dierlijke mest mag toepassen. Melkveehouders wachten met smart op dat besluit. Tegen de hele sector zeg ik: we zijn er nog niet, maar dit is al wel een flinke opsteker.”
Melkveebedrijven krijgen per 1 januari 2018 een hoeveelheid fosfaatrechten toegekend op basis van het aantal gehouden koeien op 2 juli 2015 (de datum waarop het stelsel werd aangekondigd), minus de eerder aangekondigde generieke reductie van 8,3%. Deze korting, waarvan grondgebonden bedrijven met veel grond in verhouding tot het aantal koeien zijn vrijgesteld, is nodig om de fosfaatproductie onder het Europese maximum te houden. De fosfaatrechten worden verhandelbaar. Boeren die meer koeien willen houden, zullen daarvoor rechten moeten kopen van melkveehouders die hun veestapel inkrimpen of hun bedrijf beëindigen.
Op koers
Het stelsel van fosfaatrechten volgt op het fosfaatreductieplan, waarin brancheorganisaties en de overheid afspraken om in 2017 de fosfaatproductie terug te dringen. Via dit plan is de melkveestapel het afgelopen jaar al fors afgenomen. De meest recente cijfers (oktober 2017) wijzen uit dat Nederland op koers ligt bij de ambitie om de fosfaatproductie voor het einde van dit jaar weer onder het nationale plafond te brengen.
Nederland streeft naar besluitvorming door de Europese Commissie rond april 2018 over toekenning van een nieuwe derogatie voor de periode 2018 tot en met 2021. Hierbij is het van belang dat de fosfaatproductie eind 2017 weer onder het Europese maximum ligt en het fosfaatstelsel per 1 januari 2018 in werking treedt. Ook moet er overeenstemming zijn bereikt over het zesde Actieprogramma Nitraatrichtlijn. Bij onverhoopt verlies van de derogatie zouden boeren extra kosten moeten maken, onder andere voor het verantwoord afvoeren van mest en voor het aanvoeren van extra kunstmest.
