Minister Schouten van Landbouw heeft laten weten dat de strijd over de fosfaatrechten voor melkveehouders verhardt. Dit liet zij weten in een debat met de Tweede Kamer. Tevens vertelde zij dat er persoonlijke beschuldigingen binnenkomen bij haar en haar ambtenaren.
Tijdens het Kamerdebat waren er tientallen boeren en boerinnen aanwezig, zo meldt de NOS. Deze agrariers hebben voor het debat nog buiten gedemonstreerd tegen het beleid van minister Schouten. Dit deden zij onder andere met borden met de tekst "Carola stop, dit beleid is een flop".
Minister Schouten heeft tijdens het debat het volgende aangegeven: "Ik had deze beker graag aan mij voorbij laten gaan, maar dat kan niet. Het is mijn taak geen hoop te geven als die er ook niet meer is." zo meldt de NOS. Schouten kreeg onlangs nog een duidelijke boodschap mee van de Europese Commissie: Nederland moet zich houden aan de gemaakte regels.
De Kamer staat hier achter, maar er zijn wel diverse Kamerleden die zich zorgen maken om de agrariërs. Ze citeert de NOS een opmerking van SP-Kamerlid Futselaar. "De gevolgen zijn heftig en in sommige gevallen schrijnend. Mensen liggen wakker van de vraag of ze straks crimineel zijn of niet."
De Nederlandse veehouderij heeft in 2015 meer fosfaat geproduceerd dan is toegestaan op basis van Europese afspraken. De grootste toename komt van de melkveehouderij. Daarom is er sinds 1 januari 2018 het stelsel van fosfaatrechten. Het doel van het fosfaatrechtenstelsel voor melkvee is dat de productie van fosfaat onder het fosfaatplafond komt en blijft. Het stelsel richt zich alleen op landbouwbedrijven met bedrijfsmatig gehouden melkvee (diercategorie 100, 101 en 102), omdat de melkveehouderij na het schrappen van het melkquotum sterk is gegroeid. Hierdoor is het productieplafond voor fosfaat overschreden.
Onvoldoende fosfaatrechten wat nu?
Veel melkveehouders hebben het afgelopen jaar hun melkkoeien naar de slacht moeten brengen omdat zij anders boven het plafond zouden uitkomen. Veel van deze melkveehouders hebben net nieuwe stallen gebouwd voor meer melkkoeien, maar dus niet de benodigde fosfaatrechten. Hierdoor komen zij in financiële problemen. De investering van de stal zijn hierdoor niet meer terug te verdienen.
Voor een groep melkveehouders is het daarom een kwestie geworden van het minst slechte senario kiezen:
- Failliet gaan
- Vervolgd worden (eerst een boete en wie weet wat daarna volgt?)
Boetes
In de praktijk is de omvang van de boete gebaseerd op minimaal het voordeel dat een veehouder heeft gehad ten opzichte van andere veehouders die zich wél aan de wet- en regelgeving hebben gehouden. Het Openbaar Ministerie en de rechter zullen dit bepalen. Als herhaaldelijk niet aan de regelgeving wordt voldaan, worden de op te leggen straffen hoger en zwaarder.
Let op
Goed om te weten is dat de sanctie voor het hebben van te weinig fosfaatrechten niet moet worden verward met de sanctie bij het overtreden van de gebruiksnormen (€ 11 per kg fosfaat).
Sommige ondernemers geven aan bewust de gok te nemen om te weinig fosfaatrechten beschikbaar te hebben. De sancties zijn echter niet mals en ze zullen niet lager zijn dan de kosten van het verwerven van rechten. Daarnaast kun je een strafblad krijgen en is een bank doorgaans niet erg meewerkend als het gaat om het verstrekken van een lening om een boete te betalen. Sommige ondernemers nemen dus een fors risico.
Duizenden nog niet afgewikkelde bezwaren
Duizenden nog niet afgewikkelde bezwaren liggen nog bij RVO. Verantwoorden van het fosfaatjaarplafond in december wordt daardoor onmogelijk voor veel melkveehouders. Netwerk GRONDig vindt het onvoorstelbaar dat minister Schouten niet bereid is een coulancetermijn in te stellen. De organisatie wendt zich nu tot de Kamer die donderdag 13 december het onderwerp Fosfaat weer op de agenda heeft.
De NOS meldt dat CDA-Kamerlid Geurts en de meeste van zijn collega's willen dat er coulant wordt omgegaan met boeren die nog midden in een bezwaarprocedure over hun fosfaatrechten zitten. De minister heeft toegezegd dat zij dat met haar collega Grapperhaus van Justitie en Veiligheid zal bespreken, maar invloed uitoefenen op het Openbaar Ministerie mag zij niet.
Bron: NOS, RVO, Countus en Netwerk GRONDIG
