Op vrijwel ieder melkveebedrijf komt Mortellaro voor. Toch ervaart het ene bedrijf er veel meer schade van dan het andere. Dat verschil zit volgens dierenarts William Davy van Dairy Insight in de aanpak. “Mortellaro is geen kwestie van wel of niet hebben. Het enige wat je kunt doen, is het beheersen.”
De ziekte van Mortellaro (Digitale Dermatitis, DD) is de meest voorkomende infectieuze klauwaandoening bij melkvee. Het is een multifactoriële en polybacteriële huidaandoening bij runderen, waarbij typisch treponema-bacteriën betrokken zijn. Veehouders herkennen de aandoening vooral aan de rode, rauwe en vaak stinkende letsels in of boven de tussenklauwspleet. Deze plekken zijn pijnlijk en veroorzaken subtiele tot ernstige kreupelheid. Het gevolg: koeien lopen minder, blijven langer liggen, nemen minder voer op en presteren minder in melkproductie en vruchtbaarheid.
Verschillende stadia van Mortellaro
Mortellaro heeft verschillende stadia. “De meeste aandacht gaat uit naar M1 en M2, omdat die pijnlijk zijn”, zegt dierenarts William Davy. “Maar juist de chronische M4-letsels zijn verraderlijk. Het is slechts een kwestie van tijd voordat die weer actief worden.”
5 praktische tips
Davy geeft vijf praktische tips die de basis vormen van een goede Mortellaro-aanpak op het melkveebedrijf.
1. Vroeg ontdekken en direct effectief behandelen
De eerste letsels ontstaan in de tussenklauwspleet. Vroeg signaleren voorkomt grotere problemen:
- Reinig (flos) en onderzoek de tussenklauwspleet tijdens het pedicuren.
- Monitor de huid boven de tussenklauwspleet tijdens het melken.
- Voer routinematig een mobiliteitsscore uit om dieren met een afwijkende gang sneller in de klauwverzorgingsbox te krijgen en de oorzaak van kreupelheid te achterhalen.
2. Vergeet chronische letsels niet
Richt je niet alleen op M1 en M2. Chronische M4-letsels zijn een blijvende infectiebron. Deze letsels zitten in een slaapstadium, veroorzaken geen kreupelheid en worden daardoor vaak niet behandeld. Ze vormen het infectieuze reservoir binnen een koppel, maar zullen pas bacteriën verspreiden wanneer ze actief worden.
3. Meet en stel doelen
Houd bij hoeveel koeien Mortellaro hebben en in welk stadium. Streef naar maximaal 10 procent letsels en één procent actieve gevallen.
4. Neem álle diergroepen mee
Vaarzen en droogstaande koeien mogen niet worden vergeten in de aanpak van Mortellaro. Doorbreek de cyclus al tijdens de opfok van vaarzen.
5. Pak de omstandigheden aan
Zorg voor droge en schone vloeren. Behandelen zonder hygiëneverbetering werkt niet. Een gezonde huidconditie en een goed rantsoen dragen bij aan een optimale weerstand en huidgezondheid.
Meer in vakblad Melkveebedrijf
In de maart-editie van vakblad Melkveebedrijf besteden we uitgebreid aandacht aan Mortellaro en overige klauwgezondheidsproblemen. William Davy gaat uitgebreid in op Mortellaro en we kijken naar de Mortellaro-aanpak op een vooruitstrevend melkveebedrijf, waar een ingenieus klauwbad een belangrijke rol speelt.
Melkveebedrijf verschijnt vrijdag 6 maart.
Tekst: Gerben Hofman
Beeld: beeldarchief Prosu BV
