Hoewel de agrarische sector dit jaar met een geschatte productiekrimp van 3% de gevolgen van de coronacrisis aan den lijve ondervindt, zijn boeren bezorgder over de onzekerheid rondom het stikstofbeleid. Zo willen vooral veehouders overstappen naar een nieuw verdienmodel, want in Nederland zijn de grenzen van de groei bereikt.
Terug naar het oude normaal lijkt voor hen geen optie, maar verduurzamen vergt creativiteit en flexibiliteit, zowel van boeren als van beleidsmakers, is de conclusie van het ING Economisch Bureau in haar vooruitzicht voor de agrarische sector. Enig productieherstel in 2021 is voor de gehele sector haalbaar, maar voor vrijwel alle deelsectoren is het perspectief op sterke rendementsverbetering op dit moment ongunstig.
Corona- en stikstofcrisis vragen veel van agrarische ondernemers
De agri & food sector is redelijk coronaproof gebleken en ook doorgaans minder conjunctuurgevoelig in vergelijking met andere sectoren. De vooruitzichten voor 2020 en de komende jaren zijn dan ook minder negatief dan voor andere sectoren. Onzekerheden en uitdagingen door aanhoudende regeldruk zoals de te verwachten stikstofmaatregelen zijn er echter volop en vragen wederom veel creativiteit, flexibiliteit en geduld van agrarische ondernemers.
Bron: CBS; ramingen 2020 en 2021 ING Economisch Bureau
Circa 3% productiekrimp in 2020
Na de 1% productiegroei in 2019 – overeenkomstig het langjarig gemiddelde – krijgt de agrarische sector in 2020 met krimp te maken, van circa 3%. Voor 2021 verwachten we een inhaaleffect en een terugkeer naar de gemiddelde groei van circa 1%, ondanks externe druk van onder meer teruglopende consumentenbestedingen, internationale handelsconflicten, brexit en stikstofmaatregelen.
Magere tijden voor melkveehouders
De melkprijzen hebben vanwege de coronacrisis een flinke knauw gekregen en liggen de laatste 6 maanden gemiddeld 4% onder het niveau van vorig jaar en 7,5% onder het langjarig gemiddelde. Het gemiddelde rendement was tot en met mei bijna 20% lager dan gemiddeld, mede vanwege de hogere voerkosten. De aanhoudend lage vraag naar zuivelproducten vanuit de foodservice, toegenomen voorraden melkpoeder en tegenvallende exporten – mede door dreigende handelsconflicten en de naderende no-deal brexit – leiden waarschijnlijk tot prijzen die ondanks de recente licht positieve tendens de rest van het jaar ondergemiddeld blijven.
Bron: WUR en ING Economisch Bureau
Bron: ING
